Bamboe Knopen en Verbindingen

Bamboepalen kunnen gebruikt worden voor het bouwen van huizen, meubels, bruggen, vlotten, torens, schuttingen en duizenden andere dingen. De uitdaging ligt er echter in hoe je bamboe het beste kan knopen en verbinden.

Uiteraard zijn traditionele knopen zoals de mastworp, achtvormige sjorring, vorksjorring, diagonaalsjorring en kruissjorring allemaal toepasbaar op bamboestokken, maar er zijn ook specifieke technieken met pennen mogelijk waarvan we graag enkele voorbeelden laten zien.

Even ter verduidelijking: Je zal merken dat we het in dit artikel vaak zullen hebben over internodiën en knopen. Een internode is het (holle) gedeelte van de bamboestok tussen twee knopen. De knopen zijn te herkennen aan de ringvormige verdikkingen van de bamboestok en zijn massief.


 

Geboord sjorren

Bamboe Knopen

1. Een van de eenvoudigste bamboeverbindingen is geboord sjorren. Zaag de opstaande bamboestok af boven de knoop en boor een gat door de stok net onder de knoop. Vervolgens kan je een andere bamboestok aan de opstaande stok vastsjorren met touw. Om te vermijden dat de dwarsligger gaat verschuiven hou je ook hier weer rekening met de natuurlijke ringen/verdikkingen van de bamboestok. Maak de dwarsliggende bamboestok zo vast dat de verdikking net op de opstaande stok ligt.

Bamboe Knopen

2. Gebruik een stukje ijzerdaad of geïmproviseerd haakje om het sjortouw door het geboorde gat te rijgen. Deze techniek is vooral handig naar het einde toe als er al touw door de bamboe loopt en het gat kleiner is geworden.

Bamboe Knopen

3. Hierboven zie je de afgewerkte verbinding waarbij de ring van de dwarsligger net in het midden ligt. Deze verbinding is gemaakt met een mastworp. Onder het gat is er een extra platte knoop aangebracht om te vermijden dat de bamboe gaat scheuren.

Bamboe Knopen

4. De techniek van geboord sjorren kan ook gebruikt worden om het einde van een dwarsligger te verbinden met een opstaande bamboepaal. Hierbij wordt het touw vastgesjord net boven de bamboe knoop/verdikking. De neerwaartse kracht zal de verbinding versterken doordat de bamboestok op dat punt dikker wordt. Rekening houden met de natuurlijke knopen van een bamboestok is een belangrijk basis principe van een sterke bamboe constructie.

Bamboe Knopen

5. Dezelfde techniek kan ook toegepast worden op bamboeverbindingen bestaande uit meer dan één dwarsligger.

Bamboe Knopen

6. … of voor hoekverbindingen met een opstaande bamboestok.

Bamboe Knopen

7. … of een combinatie van dwarsverbindingen met een hoekverbinding.

Bamboe Knopen

8. In dit laatste voorbeeld zie je een geboorde bamboeverbinding van 4 dwarsligger met 1 opstaande bamboestok. Eens de verbinding is gemaakt kan je extra bindtouw aanbrengen en vastsjorren voor meer stevigheid.


 

Sjorren met pen

Bamboestokken Sjorren

1. Een variatie op het geboord sjorren is het sjorren met pen waarbij het bindtouw niet door een gat gaat maar om de pen wordt vastgeknoopt. De sterkte van deze verbinding is afhankelijk van de sterkte van de pen. Gebruik dus aan massieve bamboepen, of een pen gemaakt van hardhout of metaal.

Bamboestokken Sjorren

2. Begin met een mastworp te leggen onder de pen.

Bamboestokken Sjorren

3. Knoop vervolgens de bamboestokken samen en woel het touw een of meerder malen horizontaal om de verbinding heen om het touw goed samen te trekken. Maak het geheel af met een platte knoop.

Bamboestokken Sjorren

4. Eventueel kan je deze verbinding ook maken met de opstaande bamboestok een kwartslag gedraaid waarbij de pen dus gekruist staat ten opzicht van de dwarsligger.


 

Sjorren met schuine pen

Bamboe Verbinden

1. Bij de schuine pen verbinding boor je een gat door de bamboe knoop. Begin te boren net boven de knoop om aan de andere kant net onder de knoop te eindigen. De hoek kan desgewenst een beetje aangepast worden.

Bamboe Verbinden

2. Duw vervolgens een lange pen door het schuine gat. Deze pen zal functioneren als drager voor de bamboe dwarsligger.

Bamboe Verbinden

3. Begin met een mastworp onder de pen, en knoop vervolgensde de dwarsligger vast aan de schuine pen.

Bamboe Verbinden

4. In dit voorbeeld is de verbinding gemaakt met één lang touw. Aparte knopen tussen de twee bamboestokken en rond elk punt waar de pen doorgaat zouden ook kunnen en waarschijnlijk een mooier resultaat opleveren.


 

Pen en gat verbinding

Bamboe Pen en Gat Verbinding

1. Voor een bamboe pen en gat verbinding boor je een gat in de opstaande bamboestok dat exact dezelfde diameter heeft als de stok die je erin gaat plaatsen. Let er wel op dat die bamboestok dunner is dan de opstaande stok. Gebruik voor het boren van het gat een speedboor of gatzaag.

Bamboe Pen en Gat Verbinding

2. De dunnere bamboestok kan dan in het gat geduwd worden tot het de achterste wand van de opstaande stok raak.

Bamboe Pen en Gat Verbinding

3. Boor nu vanaf de zijkant een gat door beide bamboestokken zodat je er een pen kan insteken die de verbinding vastzet. Dit soort bamboe verbindingen worden heel vaak gebruikt bij het bouwen van huizen, meubels of ladders. Als je een bamboe ladder wil maken let je er best op dat je het gat in de opstaande bamboestok net boven een knoop boort voor extra stevigheid. Indien gewenst kan de pen daarna afgezaagd worden.

Bamboe Pen en Gat Verbinding

4. Om scheuren te voorkomen bij zware belasting kan de verbinding afgewerkt worden met bindtouw.


 

Sleutelgat verbinding

Bamboe Sleutelgat Verbinding

1. Bij een sleutelgat verbinding wordt een dunner stukje bamboe (de "sleutel") in een dikkere bamboestok gestoken en vervolgens met een pen vastgezet.

Bamboe Sleutelgat Verbinding

2. Het gat in de opstaande bamboestok moet net groot genoeg zijn om een dunner stukje bamboe in te steken. De zwelling van de knoop aan het einde van dat stukje bamboe zorgt er voor dat de “sleutel” komt vast te zitten.

Bamboe Sleutelgat Verbinding

3. Let er weer op dat de dikkere stok eindigt met een knoop voor extra stevigheid. Die knoop zal je ook eerst vanbinnen moeten doorboren zodat het dunnere stukje erin past.

 

Bamboe Sleutelgat Verbinding

4. Schuif vervolgens de iets dikkere bamboestok over de sleutel tot tegen de opstaande bamboestok.

Bamboe Sleutelgat Verbinding

5. Boor een gaatje door de dikkere bamboestok en de sleutel zodat het geheel kan vastgezet worden met een pen.

Bamboe Sleutelgat Verbinding

6. Voor een mooi eindresultaat kan je eventueel de pen afzagen en de verbinding met bindtouw afwerken.


 

Geknoopte dwarsligger ondersteuning

Bamboe Dwarsligger Ondersteuning

1. Bij de geknoopte dwarsligger ondersteuning wordt er een stukje bamboe tegen een opstaande bamboestok gesjord.

Bamboe Dwarsligger Ondersteuning

2. De dwarsligger wordt vervolgens op het stukje bamboe geplaatst en vastgeknoopt.

Bamboe Dwarsligger Ondersteuning

3. De geknoopte dwarsligger ondersteuning kan ook gecombineerd worden met geboord sjorren. Speel hierbij met de lengte van het ondersteunend stukje bamboe zodat het op de dichtstbijzijnde knoop kan rusten van de opstaande bamboestok.


 

Diagonale hoeksteunen

Diagonale Bamboe Hoeksteun

1. Diagonale hoeksteunen kunnen worden toegevoegd aan vrijwel elke bamboe verbinding voor extra stabiliteit. Probeer de steun net voor of boven de knopen vast te zetten voor maximale sterkte. Indien gewenst kunnen de verbindingen worden afgewerkt met bindtouw.

Diagonale Bamboe Hoeksteun

2. Twee diagonale hoeksteunen kunnen ook worden gebruikt maar let er wel op dat meerdere gaten de opstaande bamboestok kunnen verzwakken als ze op dezelfde hoogte worden geboord. Zet de ene steun dus iets hoger dan de andere.

 

Diagonale Bamboe Hoeksteun

3. Indien de steun niet eindigt boven een knoop is het cruciaal om de verbinding af te knopen. Leg een mastworp net onder en boven de steun om scheuren te voorkomen.

Diagonale Bamboe Hoeksteun

4. Diagonale steunen kunnen gebruikt worden voor alle verbindingen met rechte hoeken en vastgezet worden met pennen of bindtouw.


 

Hoe bamboestokken verlengen?

Bamboestokken Verlengen

Bamboe palen van verschillende diameters kunnen worden verbonden door een dunnere stok in een dikkere te schuiven. Het uiteinde van de dikkere stok moet dan afgeknoopt worden om scheuren te vermijden. Dit soort verbindingen worden vaak gebruikt voor het maken van lange vishengels of vlaggenmasten.

Er bestaan verschillende technieken om bamboestokken te verlengen, zo kan de dunnere stok vastgezet worden met een pen, of kunnen er groeven in de dikkere bamboestok worden gemaakt om de dunnere stok beter te kunnen vastklemmen.

Twee bamboepalen van dezelfde diameter kunnen met elkaar worden verbonden met behulp van een iets dunnere interne bamboestok. Die dunnere stok kan ofwel zichtbaar blijven of verborgen worden door de twee dikkere palen tegen elkaar aan te schuiven.

Bamboestokken Verlengen

1. Om een geklemde verbinding te maken zaag je twee inkervingen tot aan de knoop van de dikste bamboestok. Dit zorgt ervoor dat je vier gelijke en flexibele delen hebt.

Bamboestokken Verlengen

2. Maak de inkervingen breed genoeg zodat je genoeg beweegruimte creëert voor de dunnere bamboestok.

Bamboestokken Verlengen

3. Schuif de dunnere stok in de dikkere stok tot aan de knoop.

Bamboestokken Verlengen

4. Controleer of de bamboestokken mooi in elkaar passen. Indien de dikke stok te ver openstaat of de dunne stok te veel ruimte heeft, kies dan een andere bamboestok die beter past.

Bamboestokken Verlengen

5. Begin te sjorren vanaf de knoop en woel het touw over een lange lus.

Bamboestokken Verlengen

6. Na enkele slagen te hebben gelegd, trek aan het einde van de lus om het touw stevig vast te zetten.

Bamboestokken Verlengen

7. Blijf het touw om de lus sjorren tot het einde bereikt is en steek het uiteinde van het touw door de lus.

Bamboestokken Verlengen

8. Trek aan het begin van het touw om de lus stevig tegen het gesjorde gedeelte te trekken.

Bamboestokken Verlengen

9. Blijf trekken en de lus zal onder het gesjorde gedeelte verdwijnen.

Bamboestokken Verlengen

10. Werk de verbinding af door de uiteindes van het touw af te knippen, of laat een beetje touw over om de knoop later terug te kunnen losmaken.


 

Kruisverbinding

Bamboe Kruisverbinding

1. De kruisverbinding is een veelgebruikte en eenvoudige bamboe verbinding waarbij er een dunnere stok door een dikkere stok wordt gestoken. Het geheel kan worden afgewerkt met bindtouw om de verbinding te versterken en om scheuren te voorkomen.

Kruisverbindingen worden vaak gebruikt om bamboe schermen of vlotten te bouwen. De techniek bestaat eruit om een bamboespies door een rij bamboepalen te monteren.

Bamboe Kruisverbinding

2. De gaten in de opstaande bamboestok moeten groot genoeg zijn zodat de knopen van de dwarsligger door de gaten passen (tenzij de knopen eerst worden gladgeschuurd). Om te vermijden dat de dwarsligger gaat schuiven kan je een pen door de verbinding bevestigen en/of het geheel goed vastsjorren met touw.


 

Bamboe scheuren herstellen

Bamboe Scheuren Herstellen

Wanneer bamboestokken zijn gebarsten, of als ze scheuren tijdens het boren van een gat, kan je de scheuren terug dichten door deze simpele techniek toe te passen.

Bamboe Scheuren Herstellen

1. Neem een kort stukje touw en maak aan beide uiteinden een lus.

Bamboe Scheuren Herstellen

2. Wikkel het touw 2 tot 3 maal rond de gebarsten bamboestok en steek een stokje door elke lus. De exacte lengte van het touw kan aangepast worden door een van de lussen los te maken en opnieuw vast te knopen op de gewenste afstand.

Bamboe Scheuren Herstellen

3. Draai nu een van de stokjes rond de bamboepaal zodat het touw opspant en de scheur begint te dichten.

Bamboe Scheuren Herstellen

4. Eens de scheur is gedicht kan je met een extra stukje touw de stokjes samenbinden zodat je druk kan blijven uitoefenen op de bamboepaal.

Bamboe Scheuren Herstellen

5. Op de plaats waar de scheur zit kan je nu touw vastsjorren zodat de barst niet terugkomt wanneer je de klem verwijderd. In plaats van touw zou je ook stevige transparante tape of slangklemmen kunnen gebruiken.

 

Bron: Buckon Beach